wczasy, wakacje, urlop
16 May 2012r.

MAJKOWSKA Franciszka (1882—1967) to nie tylko siostra znanego pisarza i działacza kaszubskiego, dr Aleksandra Majkowskiego, ale również przez długie lata towarzyszka jego pracy. Głównym jej zainteresowaniem od lat młodości była sztuka ludowa Kaszub, a przede wszystkim haft. Całe swe życie poświęciła gromadzeniu motywów kaszubskiego wzornictwa, prowadzeniu kursów hafciarskich, organizacji .wystaw sztuki regionalnej. Dotarła nawet do Warszawy, gdzie w latach międzywojennych stworzyła „Izbę Kaszubską". Mimo podeszłego wieku, mimo nie najlepszego zdrowia niezmordowanie
16 May 2012r.

ŁYSKA Inaczej — Łysa Góra. Znajduje się koło Gostomia. Ongiś była zapewne górą kultową, miejscem religijnych obrządków pogańskich. Do niedawna — zgodnie z nazwą — łysa, ostatnio dopiero zadrzewiona, wznosi się stromo nad smutnym krajobrazem Czystych Pól . Przed wojną startowały z Łyski dziwne ptaki — szybowce. Od 1936 roku była tu szkoła szybowcowa, czynna jeszcze w pierwszych latach powojennych. Ale przede wszystkim Łyska zawsze była i jest centralną górą kaszubskich czarownic .Wiadomo też, że pod Łyską
16 May 2012r.

LUBIANA - O tej niewielkiej, cichej do niedawna wiosce w powiecie kościerskim stało się głośno, gdy na jej polach wyrosły wielkie i nowoczesne Zakłady Porcelany Stołowej „Lubiana" (patrz pod L). Jest jednak i druga przyczyna, dla której warto nazwę Lubiana zapamiętać. Tu właśnie, w lasach graniczących z terenami wsi, 26 maja 1944 roku miała miejsce wielogodzinna bitwa stoczona przez partyzantów kaszubskich (patrz; pod P) z siłami żandarmerii niemieckiej i jednostek 44 dywizji SS "Westpreussen. Bój ten był konsekwencją obławy Niemców na bunkier „dzikich" — młodych ludzi, którzy po prostu ukrywali się w lesie prawdopodobnie przed wcieleniem do Wehrmachtu. Niemcy przypuszczali,
16 May 2012r.

ŁEBA miasto, To nie tylko małe miasteczko, cudowna plaża i porcik rybacki, a również tysiąc lat historii rybactwa i żeglarstwa kaszubskiego u ujścia rzeki (patrz DOLINA ŁEBY) o tej samej co miasto nazwie. Co prawda ta dzisiejsza Łeba nie jest tą najdawniejszą. Stara Łeba leżała o kilometr dalej na południo-zachód. Zle się jednak w niej działo. Dawnemu miastu nie sprzyjały żywioły.
16 May 2012r.

Anna Łajming, z domu Żmuda-Trzebiatowska, wywodzi się, jak wskazuje nazwisko, ze szlachty kaszubskiej, która przed laty wtopiła się w masę chłopską i dzieliła jej los. Urodziła się W 1904 roku w Przymuszewie powiatu chojnickiego. Przed wojną pracowała początkowo jako urzędniczka Sądu Powiatowego w Sępólnie, po- tem jako sekretarka dominialna w powiecie tczewskim, następnie jako księgowa w redakcji „Gońca Pomorskiego". Ze swymi zdolnościami literackimi zdradziła się publicznie dopiero w końcu lat pięćdziesiątych. W roku 1958 posłała na konkurs literacki w Koszalinie skecz Paszyn, który został wyróżniony.
16 May 2012r.

GWIŻDŻE Noworoczny obrzęd Gwiżdży to jeden ze starych i oryginalnych obyczajów kaszubskich, występujący obok Gwiózdek (patrz powyżej pod G) czy „Szczodróków" (patrz pod S). Jest to obyczaj świecki, wywodzący się od postaci nocnego stróża. Nocny stróż posługiwał się gwizdkiem, którym wzywał mieszkańców do ciszy nocnej, gaszenia pożaru, obrony. Od tego gwizdania zwano go gwiżdżem. W wieczór sylwestrowy gwiżdże składali po domach życzenia,
16 May 2012r.

GWARY Cechą językową kaszub-szczyzny, najbardziej utrudniającą jej zrozumienie przybyszowi z innych stron Polski, jest odmienny niż w języku polskim akcent. Pół biedy jeszcze na południu Kaszub, gdzie pada on na pierwszą zgłoskę słowa, prawdziwy kłopot zaczyna się na północy, gdzie jest ruchomy, to znaczy w różnych formach tego samego wyrazu może padać na różne sylaby, a jednocześnie jest swobodny, to znaczy, że może spoczywać